
ไม่เพียงโรงพยาบาลอุ้มผาง จ.ตาก ที่มีปัญหาสภาพคล่องต่อเนื่องมานาน แต่สภาพปัญหาที่เกิดกับ 5 โรงพยาบาลชายแดน ก็ไม่ได้แตกต่างกัน เนื่องจากภาระค่ารักษาพยาบาลสูงกว่างบประมาณที่รองรับ เพราะมีผู้ป่วยนอกระบบสิทธิสุขภาพจำนวนมาก แม้จะมีเงินบริจาคเข้ามา แต่ก็แก้ปัญหาเพียงระยะสั้น

ตลอด 2 ตอนที่ผ่านมา ภาพของ “ต้นทุนโรงพยาบาล” สะท้อนความท้าทายสำคัญของระบบสุขภาพไทย ทั้งความแตกต่างของภารกิจหน่วยบริการ ความจำเป็นในการปรับระบบจ่ายให้สอดคล้องต้นทุนจริง และแนวคิดการใช้ทรัพยากรร่วมกันเพื่อลดความซ้ำซ้อนของการลงทุน แต่การวัดผล เมื่อจ่ายตามต้นทุนแล้ว ประสิทธิภาพต้องตามมา

“ต้นทุนการรักษา” ของโรงพยาบาลในระบบสุขภาพไทยแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะระหว่างโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยที่ดูแลผู้ป่วยซับซ้อน กับโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุขที่รับภารกิจบริการประชาชนในวงกว้าง คำถามสำคัญจึงตามมาทันทีว่า เมื่อโครงสร้างต้นทุนไม่เท่ากัน ระบบควร “จ่ายชดเชย” เท่ากันหรือไม่

ต้นทุนบัตรทอง เป็นปัญหาใหญ่ โดยเครือข่ายโรงพยาบาลศูนย์และโรงพยาบาลทั่วไปได้หารือร่วมกัน พบสัญญาณว่าการจ่ายค่าบริการผู้ป่วยในของกองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (บัตรทอง ) มีต้นทุนค่ารักษาที่ไม่เท่ากัน ทำให้เกิดปัญหาสภาพคล่องในหลายโรงพยาบาล

สิทธิบัตรทอง “30 บาทรักษาทุกโรค” ในปี 69 ได้รับจัดสรรงบประมาณ 2.65 แสนล้านบาท วางกรอบ 9 ด้าน บริการสาธารณสุขครอบคลุม พร้อมเสนอขอเพิ่ม 10 สิทธิประโยชน์ใหม่ บริการ การตรวจคัดกรอง Autistic disorder และ การดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2

เปิดมุมมอง นพ.สุภัทร ฮาสุวรรณกิจ ผอ.โรงพยาบาลสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลา และประธานชมรมแพทย์ชนบท ชี้แก้ปัญหาหนี้บัตรทองเพราะเงินไม่พอ "ทั้งเข่ง" อย่าทะเลาะกันเหมือน“ไก่จิกกันในเข่ง" ต้องช่วยกันหาวิธีเพิ่มเงิน เติมระบบ และออกแบบใหม่ทั้งระบบ เพื่อความอยู่รอดของระบบประกันสุขภาพ

"หนี้บัตรทอง" กำลังกลายเป็นประเด็นร้อนแรงที่ต้องร่วมกันแก้ปัญหาอย่างจริงจัง ทั้งฝ่ายการเมืองและหน่วงานระดับปฏิบัติ หลังจากประเด็น "หนี้ค้างชำระ" ปะทุขึ้นมาอีกครั้ง และกำลังขยายวงกว้างมากขึ้นเรื่อย ๆ ตามการขยายบริการ ดังนั้น ถึงเวลาต้องมาสังคายนาว่าจะแก้เรื่องระบบบริการกับงบประมาณอย่างไรให้เกิดสมดุล

กระทรวงสาธารณสุข เปิดฐานะการเงินโรงพยาบาล พบบัตรทองมีค่าใช้จ่ายสูงกว่ารายได้ 110% ทำให้ ติดลบราว 18,000 ล้านบาท เนื่องจากต้นทุนค่ารักษาเพิ่มขึ้น แต่ยืนยันสถานะโรงพยาบาลโดยรวมยังไม่ขาดทุน เพราะมีรายได้จากค่าบริการจากกองทุนสวัสดิการข้าราชการ และกองทุนอื่น ๆ ทดแทน

ระเบียบใหม่ การสุ่มตรวจเวชระเบียนแค่ 3% แต่ตัดงบผู้ป่วยใน 100% ของสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.)กำลังเป็นประเด็นร้อนหลัง 4 องค์กรทางการแพทย์ออกมาคัดค้านไม่เห็นด้วยกับการสุ่มตรวจ เพราะการบันทึกเวชระเบียนไม่ครบไม่ได้แปลว่าไม่รักษา